Cần Tây
Cà chua là một loại quả quen thuộc trong ẩm thực toàn cầu, được yêu thích nhờ vị chua nhẹ, ngọt thanh và màu sắc rực rỡ. Không chỉ ngon miệng, cà chua còn là “siêu thực phẩm” giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe.
Đặc điểm của cà chua:
- Cà chua thuộc họ Solanaceae, cùng họ với các loại thực vật như khoai tây, ớt và cà tím.
- Cà chua được coi là một loại rau nấu ăn phổ biến, nhưng về mặt kỹ thuật nó là một loại trái cây, cà chua có nguồn gốc từ Trung Mỹ, nơi nó được sử dụng để nấu ăn truyền thống ở Mexico.
- Cà chua có nhiều hình dạng khác nhau, bao gồm hình tròn, hình trái tim, hoặc hình bầu dục. Chúng thường có màu đỏ, nhưng cũng có thể có màu vàng, cam, hoặc xanh.
- Cà chua có kích thước từ nhỏ (như cà chua cherry) đến lớn (như cà chua beefsteak).
Các loại cà chua phổ biến:
- Cà chua bi: Nhỏ, hình tròn hoặc bầu dục, vị ngọt, thường dùng trong salad.
- Cà chua thường: Hình tròn, kích thước lớn hơn, dùng để nấu ăn hoặc làm sốt.
- Cà chua Roma: Quả dài, ít nước, thích hợp làm nước sốt hoặc cô đặc.
- Cà chua vàng: Màu vàng cam, chứa ít axit hơn, vị ngọt dịu.
Giá trị dinh dưỡng Của cà chua
Theo USDA. Giá trị dinh dưỡng của cà chua (theo khẩu phần 100g – tương đương khoảng 1 quả cà chua trung bình hoặc 2/3 chén cà chua cắt nhỏ):
- Năng lượng: 18 kcal
- Carbohydrate: 3.9g
- Chất xơ: 1.2g
- Đường: 2.6g
- Protein: 0.9g
- Chất béo: 0.2g
Vitamin và khoáng chất:
- Vitamin C: 13.7 mg – khoảng 23% nhu cầu hằng ngày, giúp chống oxy hóa, tăng miễn dịch và hỗ trợ hấp thu sắt
- Vitamin A (dưới dạng beta-carotene): 833 IU (~250 mcg RAE) – khoảng 28% nhu cầu hằng ngày, giúp bảo vệ thị lực và da
- Vitamin K: 7.9 mcg – khoảng 7–10% nhu cầu hằng ngày, hỗ trợ đông máu và sức khỏe xương
- Ngoài ra, cà chua cũng cung cấp một lượng nhỏ Kali, folate, vitamin E, magie, sắt và canxi.
Hợp chất thực vật: Giàu lycopene, beta-carotene, naringenin và chlorogenic acid – các chất chống oxy hóa giúp bảo vệ tế bào và hỗ trợ sức khỏe tim mạch.
lợi ích sức Khỏe
1. Chống oxy hóa mạnh mẽ
Cà chua rất giàu lycopene, beta-carotene và vitamin C – giúp trung hòa gốc tự do, bảo vệ tế bào khỏi tổn thương, hỗ trợ phòng ngừa lão hóa và ung thư.
2. Tốt cho tim mạch
Lycopene và kali trong cà chua giúp giảm huyết áp, cải thiện mỡ máu và bảo vệ thành mạch.
3. Hỗ trợ thị lực và làn da
Beta-carotene (tiền vitamin A) và lutein trong cà chua góp phần duy trì thị lực, chống khô mắt và giúp da khỏe mạnh, sáng đều màu.
4. Tăng cường miễn dịch
Hàm lượng vitamin C dồi dào giúp nâng cao sức đề kháng, hỗ trợ cơ thể chống lại cảm lạnh và nhiễm trùng.
5. Hỗ trợ tiêu hóa
Cà chua chứa chất xơ tự nhiên và acid nhẹ, giúp kích thích tiêu hóa, ngừa táo bón.
6. Có thể hỗ trợ kiểm soát đường huyết
Chỉ số đường huyết thấp và các hợp chất thực vật như chlorogenic acid có thể hỗ trợ kiểm soát đường huyết ở người ăn đều đặn.
Cách sử dụng cà chua hiệu quả
1. Trộn salad
Cà chua làm salad cân bằng vị và tăng độ mọng nước.
Salad ức gà
Salad diêm mạch
Salad kiểu Địa Trung Hải
2. Món trứng – bữa ăn nhanh giàu dinh dưỡng
Cà chua là linh hồn của nhiều món trứng nổi tiếng.
Shakshuka (Trung Đông)
Menemen (Thổ Nhĩ Kỳ)
3. Dùng trong cà ri đậu phộng & món sốt cay béo
Cà chua giúp sốt đậm đà, bớt ngấy, tạo nền vị chua ngọt tự nhiên.
Cà ri đậu phộng
Cà ri đậu gà kiểu Ấn
4. Món soup & hầm
Cà chua tăng độ ngọt tự nhiên và chiều sâu hương vị.
Quinoa chili
Soup diêm mạch rau củ
Sườn heo hầm rau củ, món hầm xương
5. Làm salsa – ẩm thực Mexico
Cà chua tươi băm nhỏ kết hợp hành, chanh, rau mùi tạo salsa thanh mát.
Ăn kèm wraps, burrito, taco
Dùng cho bowl, cơm trộn kiểu Mexico
6. Món nướng – BBQ – skewer
Cà chua bi nướng, xiên cùng rau củ hoặc thịt giúp món nướng mọng nước, giảm cảm giác ngấy.
7. Nấu sốt cà chua dùng lâu dài
Cà chua chín nấu chậm tạo sốt nền cho nhiều món.
Sốt cà chua cho pasta, pizza, món hầm
Dùng làm base cho nhiều công thức healthy tại nhà
Lưu ý khi sử dụng cà chua
- Hạn chế ăn sống quá nhiều: Một số người nhạy cảm với axit trong cà chua có thể gặp tình trạng ợ nóng.
- Bảo quản đúng cách: Cà chua tươi nên để nơi thoáng mát, tránh ánh sáng trực tiếp.
